Kolun ön kısmında yer alan biceps kası, dirseğin bükülmesi ve ön kolun döndürülmesi gibi günlük yaşamda sık kullanılan hareketlerde önemli görevler üstlenir. Bu kasın kemiğe bağlanmasını sağlayan tendonlarda meydana gelen kopmalar, ağrı, güç kaybı ve hareket kısıtlılığına neden olabilir. Özellikle ağır kaldıran kişilerde, sporcularda ve ileri yaş grubunda görülen biceps tendon kopması, bazı hastalarda cerrahi tedavi gerektirebilen önemli ortopedik yaralanmalar arasında yer almaktadır.
İzmir'de omuz ve dirsek cerrahisi alanında hizmet veren Doç. Dr. Kemal Kayaokay, biceps tendon yaralanmalarında hastanın yaşı, aktivite düzeyi, mesleği ve kopmanın yeri dikkate alınarak kişiye özel tedavi planı oluşturmaktadır. Günümüzde artroskopik cerrahi teknikler sayesinde birçok hasta daha konforlu bir iyileşme süreci yaşayabilmektedir.
Biceps kası üst kolun ön kısmında yer alır ve iki farklı baştan oluşur. Bu nedenle "iki başlı kas" olarak da bilinir. Kasın omuz tarafında iki adet, dirsek tarafında ise bir adet tendon bulunur.
Tendonlar kas ile kemiği birbirine bağlayan güçlü bağ dokularıdır. Bu tendonlardan birinin veya birkaçının tamamen ya da kısmen yırtılması biceps tendon kopması olarak adlandırılır.
Kopma;
meydana gelebilir.
Omuz bölgesindeki uzun baş biceps tendonunda oluşan kopmalar daha sık görülürken, dirsek seviyesindeki distal tendon kopmaları daha nadir olmasına rağmen güç kaybına daha fazla neden olabilir.
Tıp literatüründe tendonun tamamen yırtılması biceps tendon rüptürü olarak tanımlanır. Rüptür, tendon liflerinin tamamen ayrılması anlamına gelir.
Bazı hastalarda tendon tamamen koparken bazı hastalarda yalnızca kısmi yırtık meydana gelebilir. Kısmi yırtıklarda ağrı daha ön planda olurken, tam kopmalarda belirgin güç kaybı gelişebilir.
Biceps tendon rüptürü özellikle;
daha sık görülmektedir.
Biceps tendonu yalnızca kolun hareketini sağlamakla kalmaz, aynı zamanda omuz ve dirsek eklemlerinin stabilitesine de katkıda bulunur.
Başlıca görevleri şunlardır:
Bu nedenle tendonun kopması yalnızca ağrıya değil, fonksiyon kaybına da neden olabilir.
Biceps tendon kopmaları çoğu zaman tendonun uzun yıllar boyunca yıpranması sonucu gelişir. Bazı hastalarda ise ani ve güçlü bir travma kopmaya neden olabilir.
En sık görülen nedenler şunlardır:
Özellikle uzun yıllar boyunca omuzda sürtünmeye maruz kalan tendonlar zamanla dayanıklılığını kaybedebilir.
Bazı kişilerde tendon kopması riski daha yüksektir.
Risk faktörleri arasında:
yer almaktadır.
Risk faktörlerinin bilinmesi koruyucu önlemlerin alınmasına yardımcı olabilir.
Tendon kopması meydana geldiğinde hastaların büyük bölümü olay anını tarif edebilir.
Birçok kişi kolunda ani bir "kopma" veya "çıt" sesi hissettiğini ifade eder.
Bunun ardından kısa sürede ağrı, morarma ve güç kaybı gelişebilir.
Aşağıdaki belirtiler biceps tendon kopmasını düşündürebilir:
Bazı hastalarda ağrı birkaç gün içerisinde azalmasına rağmen güç kaybı devam eder.
Kolda tendon yırtılması belirtileri kopmanın bulunduğu bölgeye göre değişebilir.
En sık görülen belirtiler şunlardır:
Bu belirtiler görüldüğünde ortopedi ve travmatoloji uzmanına başvurulması önemlidir.
Biceps tendonunun kopması, tendonun bulunduğu bölgeye göre farklı klinik tablolara yol açabilir. Omuz seviyesindeki uzun baş biceps tendonu kopmalarında bazı hastalar günlük yaşamlarını sürdürebilirken, dirsek seviyesindeki distal biceps tendon kopmaları kol gücünde ciddi kayıplara neden olabilir.
Kopmanın ardından tendon kemiğe tutunamadığı için kasın ürettiği kuvvet tam olarak iletilemez. Özellikle ağır kaldırma, tornavida çevirme, kavanoz açma ve ön kolu döndürme hareketlerinde belirgin zorlanma görülebilir.
Tedavi edilmeyen bazı hastalarda zaman içerisinde kas hacminde azalma ve fonksiyon kaybı gelişebilir.
Biceps tendon kopmasının olası sonuçları şunlardır:
Distal biceps tendon kopmaları tedavi edilmediğinde özellikle ön kolun dışa döndürme gücünde %30-40'a varan kayıplar görülebilmektedir.
Tedavi edilmeyen tendon kopmaları hastanın yaşam kalitesini olumsuz etkileyebilir.
Uzun dönemde görülebilecek problemler arasında;
yer alabilir.
Bu nedenle özellikle genç, aktif bireylerde ve ağır iş yapan hastalarda erken değerlendirme önemlidir.
Biceps tendon kopmasının tedavisi; kopmanın yeri, hastanın yaşı, mesleği, günlük aktivite düzeyi ve beklentilerine göre planlanır.
Her hastada cerrahi tedavi gerekli değildir. Özellikle ileri yaşta, günlük yaşamını rahat sürdürebilen bazı hastalarda ameliyatsız yöntemlerle başarılı sonuçlar elde edilebilir.
Tedavi seçenekleri genel olarak iki gruba ayrılır:
Hangi yöntemin uygun olduğuna ayrıntılı ortopedik muayene ve görüntüleme sonuçlarına göre karar verilir.
Bazı hastalarda aşağıdaki yöntemler yeterli olabilir:
Bu yöntemler özellikle omuz seviyesindeki uzun baş tendon kopmalarında tercih edilebilir.
Aşağıdaki durumlarda ameliyat önerilebilir:
Erken dönemde yapılan cerrahi, tendonun yeniden kemiğe tutunmasını kolaylaştırabilir.
Cerrahi tedavinin amacı kopan tendonun yeniden kemiğe sağlam şekilde tutundurulması ve kol fonksiyonlarının mümkün olduğunca eski seviyesine döndürülmesidir.
Günümüzde birçok ameliyat minimal invaziv yöntemlerle gerçekleştirilebilmektedir.
Cerrahi tedavi özellikle şu hastalarda önerilebilir:
Omuz seviyesindeki tendon yaralanmalarında artroskopik yöntem sık kullanılmaktadır.
Bu yöntemde;
Artroskopik cerrahinin avantajları arasında daha küçük kesiler, daha az ağrı ve daha hızlı iyileşme yer alır.
Biceps tenodez, hasarlı tendonun farklı bir noktaya yeniden sabitlenmesi işlemidir.
Özellikle;
sık tercih edilen cerrahi yöntemlerden biridir.
Bu yöntem sayesinde hem ağrı azaltılabilir hem de kas fonksiyonları korunabilir.
Bazı ileri yaş hastalarda tendonun serbest bırakılması anlamına gelen tenotomi uygulanabilir.
Bu yöntem;
gibi avantajlar sağlayabilir.
Ancak hasta seçimi büyük önem taşır.
Biceps tendon kopması ameliyatı sonrasında uygulanacak rehabilitasyon programı, operasyonun başarısını doğrudan etkileyen en önemli faktörlerden biridir. Tendonun kemiğe güvenli şekilde kaynaması belirli bir zaman gerektirir. Bu nedenle iyileşme sürecinde hastaların doktor ve fizyoterapist önerilerine eksiksiz uyması önemlidir.
İyileşme süresi; kopmanın yerine, uygulanan cerrahi tekniğe, hastanın yaşına ve ek hastalıklarına göre değişebilir.
Ameliyat sonrasında ilk günlerde amaç ağrıyı kontrol altına almak ve onarılan tendonun korunmasını sağlamaktır.
Bu dönemde genellikle;
İlk haftalarda ani hareketlerden ve ağır kaldırmaktan kaçınılmalıdır.
Fizik tedavi, ameliyat kadar önemli bir tedavi basamağıdır.
Rehabilitasyon programı genel olarak şu aşamalardan oluşur:
Her hastanın rehabilitasyon programı bireysel olarak planlanmalıdır.
Çoğu hasta günlük kişisel ihtiyaçlarını birkaç hafta içerisinde karşılayabilecek seviyeye ulaşır.
Masa başı çalışan kişiler genellikle daha kısa sürede işlerine dönebilirken, ağır fiziksel iş yapan hastalarda dönüş süresi daha uzun olabilir.
Spora dönüş süresi yapılan cerrahiye ve spor branşına göre değişiklik gösterebilir.
Genel olarak;
olarak planlanabilir.
Kesin dönüş zamanı, hastanın muayene bulguları ve kas gücü değerlendirilerek belirlenmelidir.
Her tendon yaralanmasını önlemek mümkün olmasa da bazı önlemler riski azaltabilir.
Özellikle sporcuların omuz çevresi kaslarını dengeli şekilde geliştirmeleri tendon yaralanmalarının önlenmesine katkı sağlayabilir.
Tam kat tendon kopmaları genellikle kendiliğinden iyileşmez. Kısmi yırtıklarda ise ameliyatsız tedavi ile şikâyetler kontrol altına alınabilir.
Operasyonun süresi uygulanan cerrahi tekniğe göre değişmekle birlikte ortalama 45 ila 90 dakika arasında tamamlanmaktadır.
Birçok hasta aynı gün veya ertesi gün taburcu edilmektedir.
Cerrahın tercihine göre değişmekle birlikte kol askısı genellikle 3-6 hafta süreyle kullanılmaktadır.
Doktor önerilerine uyulmaması, erken ağır yük kaldırılması veya yeni bir travma oluşması durumunda tekrar kopma riski bulunabilir.
Uygun cerrahi teknik ve düzenli fizik tedavi ile birçok hastada kol gücü büyük oranda geri kazanılabilmektedir.
Hayır. Özellikle ileri yaşta, düşük aktivite düzeyine sahip bazı hastalarda ameliyatsız tedavi başarılı olabilir. Cerrahi gerekliliği hastanın klinik durumuna göre değerlendirilir.
Biceps tendon kopmaları, omuz ve dirsek fonksiyonlarını önemli ölçüde etkileyebilen yaralanmalar arasında yer alır. Erken tanı ve uygun tedavi planlaması sayesinde hastaların büyük bölümü günlük yaşamlarına ve sportif aktivitelerine güvenle dönebilmektedir. Özellikle tam kat kopmalarda ve aktif yaşam süren bireylerde cerrahi tedavi, kas gücünün korunması ve fonksiyonların yeniden kazanılması açısından önemli avantajlar sağlayabilir.
İzmir'de omuz ve dirsek cerrahisi alanında hizmet veren Doç. Dr. Kemal Kayaokay, biceps tendon yaralanmalarını ayrıntılı klinik muayene ve görüntüleme yöntemleriyle değerlendirerek her hasta için kişiye özel tedavi planı oluşturmaktadır. Erken tanı, doğru cerrahi teknik ve düzenli rehabilitasyon süreci başarılı sonuçların elde edilmesinde temel unsurlardır.
Omuz Sıkışması Ameliyatı İzmirOmuz ağrısı, günlük yaşam kalitesini belirgin şekilde etkileyen kas-iskelet sistemi problemlerinin başında gelir. Özelli...
Devamını Oku
İzmir Ön Çapraz Bağ Ameliyatı Ön çapraz bağ (Anterior Cruciate Ligament – ACL), diz ekleminin stabilitesini sağlayan en kritik ligamentlerden bir...
Devamını Oku
Avasküler Nekroz AmeliyatıKalça ağrısı, yürürken aksama, hareket kısıtlılığı ve özellikle genç yaşta gelişen açıklanamayan eklem problemleri bazen cid...
Devamını Oku